بررسی علم غیب معصومین در تفاسیر فریقین
19 بازدید
مقطع: فوق لیسانس
نقش: داور
غیب به معنای پوشیده بودن چیزی از حواس و ادراک می‌باشد و منظور از علم غیب در اصطلاح آگاهی بر هر چیزی است که در دسترس حس و عقل انسان نمی‌باشد. به لحاظ عقلی امکان دستیابی بشر به امور غیبی امری ممکن است و انسان می‌تواند به امور غیبی دست یابد و بر اساس آیات قرآنی، علم غیب به صورت تام و تمام فقط در اختیار خداوند است، زیرا تنها او است که احاطه همه جانبه بر تمامی عالم دارد. از دیدگاه اکثر مفسران شیعه و اهل‌سنت، تخصیص علم غیب به خداوند مانع از آن نمیشود که برخی اشخاص، به تعلیم الهی و بر اساس شایستگی‌های نفسانی که از خود ابراز می‌دارند، به اسرار و علوم غیبی آگاهی یابند و این موهبتی است که خداوند به افراد برگزیده مانند پیامبران و اولیاء و ائمه عنایت می‌نماید. از نظر مفسران فریقین آیات دال بر علم غیب معصومان در تضاد با آیاتی نیست که علم غیب را تنها به خداوند اختصاص می‌دهد، بلکه این آیات، آنها را مقید می‌کند، یعنی معصومان می‌توانند علم غیب داشته باشند و این امر تنها با رضایت و اذن الهی انجام می‌شود و مستلزم استقلال و بی‌نیازی آنها از خداوند متعال نیست. با توجه به دیدگاه‌های اکثر مفسران بزرگ اهل‌سنت، می‌توان دریافت که علم غیب علمی است که خداوند هم به رسولانش اهدا کرده است و هم به اولیائش و هم به هر کس که بخواهد، پس اعتقاد به علم غیب داشتن معصومان، مخصوص به شیعیان نیست. با توجه به تفاسیر و روایات وارده منابع علوم معصومان عبارت بودند از: منابع تعلیمی و حسی که خود شامل قرآن مجید، علم پیامبر، جفر و جامعه، صحیفه مخصوص هر امام و نیز منابع غیر حسی که شامل وحی، الهام، علم لدنی ، وصایت در علم ، نور الهی ،القای روح و مطالعه عرش می‌باشد و قلمرو علوم معصومان نیز شامل علم به کتب انبیای پیشین، علم به ماکان و مایکون، علم به علوم ملائکه و انبیاء، علم به ملکوت آسمان‌ها و زمین، علم به اعمال و سخنان و ضمائر مردم، علم به منایا و بلایا و علم به اسم اعظم می‌باشد. واژگان کلیدی: غیب ، علم غیب ، معصومان ، علم پیامبر ، علم امام